సాహిత్యమే శాశ్వతం. సాహిత్యమే జీవితం.

కొత్త పొస్ట్



🌐 * L. I. P. తెలుగు ప్రారంభ పరీక్ష - BASELINE TEST 2026-27     🌐 * 10వ తరగతి 🌐 * 10వ తరగతి తెలుగులో 99% స్కోర్ సాధించాలంటే... 🌐 * తెలుగు వెలుగులీనేల 🌐 | ధ్వని గుర్తింపు / అక్షర గుర్తింపు     🌐 * సరళ పదాలు     🌐 * ఐ సి టి ఉపయోగించడం ఎలా?     🌐 * * DIKSHA WEB         🌐 SCERT         🌐 NCERT         🌐 NBT         🌐 UGC_NET         🌐 CIIL         🌐 * * NDL INDIA         🌐 SAHITHYA ACADEMY         🌐 | సిద్దెంకి కథలు     🌐 | సిద్దెంకి పుస్తకాలు     🌐 | సిద్దెంకి కవిత్వం 🌐 *"నీలి నేల ఎతలు - తెలంగాణ దళిత కథ పరిణామం కాలమ్ - కోలిమి"     🌐 | తెలుగులో అత్యుత్తమ పుస్తకాలు     🌐* | వ్యాసాలు / Articles     🌐* | దాశరథి పాటలు     🌐* | తెలంగాణ రాష్ట్రంలో దళిత కథ (2014:-07-2025)     🌐 * "సంస్కృతంతో తెలుగు కాలరాయొద్దు"     🌐 * పగిడి తెలంగాణ కథ 2024 "     🌐 * "ఆలోచనవాదుల పుష్పక విమానం దాశరథి ‘కవితా పుష్పకం’"     🌐 * Articles on Dr. Siddenky    

10, జనవరి 2026, శనివారం

అపరిచిత పద్యం & గద్యం

అపరిచిత పద్యం & గద్యం 


తలనుండు విషము ఫణికిని వెలయంగాఁ దోఁక నుందు వృశ్చికమునకున్ దల తోఁక యనక యుండును ఖలునకు నిలువెల్ల విషము గదరా సుమతీ !

ప్రశ్నలు – జవాబులు
1. పాములో విషం ఏ భాగంలో ఉంటుంది?
జవాబు: పాముకు విషం తలలో ఉంటుంది.
2. వృశ్చికం అనే పదానికి అర్థం ఏమిటి?
జవాబు: తేలు.
3. శరీరమంతా విషం కలిగినది ఎవరు?
జవాబు: ఖలుడు (దుర్జనుడు) శరీరమంతా విషం కలిగి ఉంటాడు.
4. ఈ పద్యంలో మకుటం ఏది?
జవాబు: సుమతీ!
5. ఈ పద్యాన్ని రచించిన కవి ఎవరు?
జవాబు: బద్దెన (సుమతీ శతకం కవి).



ఇ) కింది పద్యాన్ని చదువండి. దాని కింద ఇచ్చిన వాక్యాలలో తప్పు (X), ఒప్పు (/)లను గుర్తించండి. రాయండి. 5×2=10

ఎప్పుడు దప్పులు వెదకెడు
నప్పురుషుని గొల్వగూడదది యెట్లన్నన్ 
సర్పంబు పడగ నీడను
గప్ప వసించు విధంబు గదరా సుమతీ!

7. తప్పులు వెతికే వారిని కొల్వరాదు. (✓)
8. ఈ పద్యము ఏ శతకంలోనిది.(x)
9. తప్పులు వెతికి ఇతరులను బాధించరాదు.(✓)
10. కప్ప నీడలో పాము ఉన్నది.(x)
11. తప్పులు వెతికే పురుషుడు పాములాంటి వాడు.(✓)

 

.వె.

పట్టు పట్టరాదు పట్టి విడువరాదు

పట్టెనేని బిగియ పట్టవలయు

పట్టు విడుట కన్న బరగజచ్చుట మేలు

విశ్వదాభిరామ! వినురవేమ!

        -వేమన

 

1. ఏమి పట్టరాదు?

 -----------ప ట్టు పట్టరాదు -------------------

2. పట్టిన తరువాత విడువకూడనిది ఏది?

--------పట్టిన తరువాత విడువరాదు.-------------------------

3. పట్టు ఇలా పట్ట వలెనని కవి అంటున్నాడు?

-------------గట్టిగా పట్టవలెను. --------------------

4.పట్టు విడవడం ఎలాంటిది?

------బరగజచ్చుట మేలు------------

5. పై పద్యాన్ని ఎవరు రచించారు

----------వేమన రచించారు---------------


అల్పుడెపుడు పల్కు నాడంబరముగాను

సజ్జనుండుఁ బల్కుఁ జల్లగాను

కంచుమ్రోగునట్లు కనకంబు మ్రోగునా

విశ్వదాభిరామ వినురవేమ.

1. ఆడంబరంగా పలికే వాడు ఎవరు ?       (        )

అ) సజ్జనుడు  ఆ) మూర్ఖుడు  ఇ) అల్పుడు  ఈ) దుర్జనుడు

2. మంచివాడు ( సజ్జనుడు) ఇలా మాట్లాడుతాడు...       (        )

అ) గట్టిగా  ఆ) ఆడంబరంగా  ఇ) చక్కగా  ఈ) చల్లగా

3. కంచుకనకం దీనిలో ఎక్కువ శబ్దం చేసేది ఏది ?       (        )

అ) కనకం  ఆ) కంచు ఇ) బంగారం  ఈ) వెండి

4. పై పద్యంలో కనకం తో పోల్చబడిన వాడు ఎవరు ?       (        )

అ) అల్పుడు  ఆ) మూర్ఖుడు  ఇ) సజ్జనుడు  ఈ) దుర్జనుడు

5. ఈ పద్యమును రచించిన కవి ఎవరు ?       (        )

అ) మారద వెంకయ్య  ఆ) బద్దెన  ఇ) భీమన  ఈ) వేమన

అపరిచిత గద్యము చదివి ఈ కింది ప్రశ్నలకు సమాధానాలు రాయండి.

చెరువు నీళ్లను పొలాలకు సమంగా పంచడానికి పెద్ద నీరెడ్డి కార్డు ఉండేవాడు ఇతడు దూములను జాగ్రత్తగా చూసుకుంటూ నీళ్లను కాలువలకు సమంగా పంచేవాడు ఒక్కొక్క కాలువకు ఒక నీరటి కాడ ఉండేవాడు అతడు కాలువల్లోని నీటిని పొలాలకు సమానంగా పంచేవాడు వీరిద్దరూ కలిసి నీటి చుక్కను కూడా వృధా పోనీయకుండా పంటచేలకు ఉపయోగించేవారు "పెద్ద నీరటి కాడు"  పదవి వంశపారంపర్యంగా వచ్చి కానీ చిన్న నీరటి గాళ్లను ఆయా పొలాల రైతులే నియమించుకునేవారు. 

ప్రశ్నలు 

1. నీరేటికాడు ఏ పని చేసేవాడు 

2. పెద్ద నీరెడ్డి కార్డు పదవిలోనికి ఎలా వచ్చేవాడు 

3. నీళ్లను పాలించడం కోసం రైతులు ఎవరిని నియమించుకునేవారు? 

4. చెరువు నీళ్లను సమానంగా పంచేది ఎవరు? 

5. పై పేరాకు శీర్షికను సూచించండి. 

పదజాలం

 కింది ఖాళీలను సరియైన పదాలతో పూరించండి.

1. సైనికులు యుద్ధంలో శరీరంపై రక్షణగా ధరించేది ........

2. అమ్మకనారగాయలు....... తో తరుగుతుంది

3. పొలంలో.......... పనిచేస్తాడు

4. ఆలస్యమైన పరీక్షకుల అనుమతించరు

5. గురువులు ...... కుమార్గదర్శకులు

6. వర్షం కురియగానే .... పులకరిస్తుంది. 


అపరిచిత పద్యం 

కింది పద్యం చదివి తప్పు ఒప్పులు గుర్తించండి. 

గంగి గోవు పాలు గరిటెడైనను చాలు 

కడివిడైనా నేమి డరము పాలు 

భక్తి గలుగు కూడు పట్టడైనను చాలు 

విశ్వదాభిరామ వినురవేమ 

1. ఖరము పాలు మంచివి  (    )

2. కడువేడు అంటే చాలా  (    )

3. గంటెడు అంటే ఎక్కువ  (    )

4. గోవు అంటే ఆవు  (    )

5. ఖరము అనగా ఏనుగు (    )


స్థిరములు "కావు కావు"

===========

 కరుణశ్రీ జంధ్యాల పాపయ్య శాస్త్రి గారు రచించిన ప్రసిద్ధ కావ్యం "కరుణశ్రీ" లోని ఒక అద్భుతమైన పద్యం. లోకంలో ఏదీ శాశ్వతం కాదు అనే 'వైరాగ్య' సందేశాన్ని కాకి అరుపుల (కావు కావు) ద్వారా ధ్వనింపజేస్తూ సాగే చమత్కార భరితమైన, తాత్త్విక పద్యం ఇది.


స్థిరములు "కావు కావు"

===========

 కరుణశ్రీ జంధ్యాల పాపయ్య శాస్త్రి గారు రచించిన ప్రసిద్ధ కావ్యం "కరుణశ్రీ" లోని ఒక అద్భుతమైన పద్యం. లోకంలో ఏదీ శాశ్వతం కాదు అనే 'వైరాగ్య' సందేశాన్ని కాకి అరుపుల (కావు కావు) ద్వారా ధ్వనింపజేస్తూ సాగే చమత్కార భరితమైన, తాత్త్విక పద్యం ఇది.


స్థిరములు "కావు కావు" చల జీవితముల్; సిరి సంపదలు సుఖం

కరములు "కావు కావు"; పలు గద్దెలు మిద్దెలు నాత్మ శాంతి కా

కరములు "కావు కావు"; నవకమ్ములు నిత్యము "కావు కా"; వటం

చరచుచునుండె కాకి; కను మల్లదిగో బహరాము గోరిపై!!


ప్రతిపదార్థం
కనుము = చూడుము
అల్లదిగో = అదిగో అక్కడ కనిపిస్తున్న
బహరాము గోరిపై = బహరామ్ షా (పూర్వపు రాజు) యొక్క సమాధిపై
కాకి = ఒక కాకి
వటంచున్ = అని (క్రింది విధంగా)
అరచుచున్ + ఉండెన్ = అరుస్తూ (క్రాంకిస్తూ) ఉంది
చల జీవితముల్ = చంచలమైన (క్షణభంగురమైన) మానవ జీవితాలు
స్థిరములు = శాశ్వతమైనవి
"కావు కావు" = కావు కావు (అని కాకి అరుపు, మరియు 'శాశ్వతం కావు కావు' అని అర్థం)
సిరి సంపదలు = ధన కనక వస్తు వాహనాది సంపదలు
సుఖం కరములు = నిజమైన సుఖాన్ని ఇచ్చేవి
"కావు కావు" = కావు కావు
పలు = అనేకమైన
గద్దెలు = రాజ్యాధికార పీఠాలు (సింహాసనాలు)
మిద్దెలు = పెద్ద పెద్ద భవనాలు, ప్రాసాదాలు
ఆత్మ శాంతి = మనశ్శాంతికి
ఆకరములు = నిలయాలు (ఆధారాలు)
"కావు కావు" = కావు కావు
నవకమ్ములు = అందాలు, యవ్వనాలు
నిత్యము = ఎల్లప్పుడూ ఉండేవి
"కావు కా" = కావు కావు (అని ఆ కాకి లోకానికి చాటిచెబుతోంది).
భావం:
అదిగో! ఒకప్పటి గొప్ప రాజు బహరామ్ షా సమాధిపై కూర్చొని ఒక కాకి ఏమని అరుస్తోందో విన్నావా?
"మానవుల చంచలమైన జీవితాలు శాశ్వతమైనవి కావు కావు; భోగభాగ్యాలు, సిరిసంపదలు ఎల్లప్పుడూ సుఖాన్నిచ్చేవి కావు కావు; అధికార పీఠాలు, పెద్ద పెద్ద మేడలు ఆత్మశాంతిని చేకూర్చేవి కావు కావు; శరీర సౌందర్యాలు, యవ్వనాలు నిరంతరం నిలిచేవి కావు కావు" అని తన 'కావు కావు' అనే అరుపుల ద్వారా ఈ ప్రపంచానికి పరమార్థాన్ని, జీవిత సత్యాన్ని చాటి చెబుతోంది.
విశేషాలు:
శబ్ద చమత్కారం (యమక / శ్లేష అలంకారం): 
కాకి సహజ సిద్ధంగా అరిచే "కావు కావు" అనే ధ్వనిని, తెలుగు భాషలోని "కావు" (అంటే శాశ్వతం కావు, సుఖకరం కావు) అనే నిషేధార్థక పదంతో ముడిపెట్టి కవి చేసిన కల్పన అత్యంత అద్భుతమైనది.
వైరాగ్య బోధ: 
    ఎంతటి చక్రవర్తి అయినా చనిపోయాక మట్టిలో కలసిపోవాల్సిందే (బహరాము గోరిపై అనే ప్రస్తావన ఇందుకే). భౌతికమైన సంపదలు, మేడలు, మిద్దెలు మనిషికి నిజమైన ఆత్మశాంతిని ఇవ్వలేవనే వేదాంత సత్యాన్ని కవి ఎంతో సులువుగా ప్రజల హృదయాల్లోకి చొప్పించారు.
కరుణశ్రీ శైలి: క్లిష్టమైన తత్వాన్ని కూడా సామాన్యుడికి అర్థమయ్యేలా, నిత్యం మన చుట్టూ కనిపించే కాకి ద్వారా చెప్పించడం జంధ్యాల పాపయ్య శాస్త్రి గారి సహజ సుందర కవితా శైలికి నిదర్శనం
ప్రతిపదార్థం
కనుము = చూడుము
అల్లదిగో = అదిగో అక్కడ కనిపిస్తున్న
బహరాము గోరిపై = బహరామ్ షా (పూర్వపు రాజు) యొక్క సమాధిపై
కాకి = ఒక కాకి
వటంచున్ = అని (క్రింది విధంగా)
అరచుచున్ + ఉండెన్ = అరుస్తూ (క్రాంకిస్తూ) ఉంది
చల జీవితముల్ = చంచలమైన (క్షణభంగురమైన) మానవ జీవితాలు
స్థిరములు = శాశ్వతమైనవి
"కావు కావు" = కావు కావు (అని కాకి అరుపు, మరియు 'శాశ్వతం కావు కావు' అని అర్థం)
సిరి సంపదలు = ధన కనక వస్తు వాహనాది సంపదలు
సుఖం కరములు = నిజమైన సుఖాన్ని ఇచ్చేవి
"కావు కావు" = కావు కావు
పలు = అనేకమైన
గద్దెలు = రాజ్యాధికార పీఠాలు (సింహాసనాలు)
మిద్దెలు = పెద్ద పెద్ద భవనాలు, ప్రాసాదాలు
ఆత్మ శాంతి = మనశ్శాంతికి
ఆకరములు = నిలయాలు (ఆధారాలు)
"కావు కావు" = కావు కావు
నవకమ్ములు = అందాలు, యవ్వనాలు
నిత్యము = ఎల్లప్పుడూ ఉండేవి
"కావు కా" = కావు కావు (అని ఆ కాకి లోకానికి చాటిచెబుతోంది).
భావం:అదిగో! ఒకప్పటి గొప్ప రాజు బహరామ్ షా సమాధిపై కూర్చొని ఒక కాకి ఏమని అరుస్తోందో విన్నావా?
"మానవుల చంచలమైన జీవితాలు శాశ్వతమైనవి కావు కావు; భోగభాగ్యాలు, సిరిసంపదలు ఎల్లప్పుడూ సుఖాన్నిచ్చేవి కావు కావు; అధికార పీఠాలు, పెద్ద పెద్ద మేడలు ఆత్మశాంతిని చేకూర్చేవి కావు కావు; శరీర సౌందర్యాలు, యవ్వనాలు నిరంతరం నిలిచేవి కావు కావు" అని తన 'కావు కావు' అనే అరుపుల ద్వారా ఈ ప్రపంచానికి పరమార్థాన్ని, జీవిత సత్యాన్ని చాటి చెబుతోంది.
విశేషాలు:శబ్ద చమత్కారం (యమక / శ్లేష అలంకారం): కాకి సహజ సిద్ధంగా అరిచే "కావు కావు" అనే ధ్వనిని, తెలుగు భాషలోని "కావు" (అంటే శాశ్వతం కావు, సుఖకరం కావు) అనే నిషేధార్థక పదంతో ముడిపెట్టి కవి చేసిన కల్పన అత్యంత అద్భుతమైనది
వైరాగ్య బోధ:ఎంతటి చక్రవర్తి అయినా చనిపోయాక మట్టిలో కలసిపోవాల్సిందే (బహరాము గోరిపై అనే ప్రస్తావన ఇందుకే). భౌతికమైన సంపదలు, మేడలు, మిద్దెలు మనిషికి నిజమైన ఆత్మశాంతిని ఇవ్వలేవనే వేదాంత సత్యాన్ని కవి ఎంతో సులువుగా ప్రజల హృదయాల్లోకి చొప్పించారు.


20, డిసెంబర్ 2025, శనివారం

డిసెంబర్ 2025 పాఠశాలల సముదాయ సమావేశం

Ssc action plan

అనుబంధం II (ద్వితీయ భాషలు & భాషలు కానివి) డైరెక్టర్ యొక్క Proc.Rc.No.111/C&T/SCERT/TG/2025 డేలెడ్ 10.12.2025 కు జతచేయబడింది,

డిసెంబర్ 2025 నెలకు సంబంధించిన సబ్జెక్ట్ కాంప్లెక్స్ మీటింగ్ (VI-X తరగతులు) కోసం పాఠశాల విద్య, TG మినిట్ టు మినిట్ ప్రోగ్

తేదీ: 20.12.2025 (భాషా ఉపాధ్యాయులు & భౌతిక శాస్త్ర ఉపాధ్యాయులు) సమయం: ఉదయం 9.00 నుండి సాయంత్రం 4.15 వరకు

23.12.2025 (భాషేతర ఉపాధ్యాయులు)

సెషన్ టైమ్ స్లాట్ అంశం స్పీకర్/రిసోర్స్ పర్సన్/ఫెసిలిటేటర్              

ఉదయం 9.00 9.05 తెలంగాణ స్కూల్ ఎడ్యుకేషన్ మొబైల్ యాప్ ద్వారా హాజరు మార్కింగ్ (చెక్-ఇన్).

10.00-10.45 విభిన్న అభ్యాస స్థాయిలు కలిగిన విద్యార్థులకు మద్దతు ఇవ్వడానికి SSC కార్యాచరణ ప్రణాళిక వ్యూహాలను అమలు చేయడం 


🔹 ప్రధాన వ్యూహం: అవగాహన–ప్రతిస్పందనలో పూర్తి మార్కులు

(A) పరిచిత గద్యం – రామాయణం (5 మార్కులు)

• ముందే ప్రశ్నలు అంచనా వేసి చెప్పడం

• సమాధానాలు 1–2 వాక్యాల మోడల్ రూపంలో నేర్పడం

• కీలక పదాలు అండర్‌లైన్ చేయడం

(B) పరిచిత పద్యం (5 మార్కులు)

• చుక్క పద్యాలు – పదేపదే రాయించడం

• భావం – ఒక పేరా (3–4 వాక్యాలు)

• ప్రతిపదార్థం – పుస్తక భాషలోనే

(C) అపరిచిత గద్యం/పద్యం (10 మార్కులు)

• ప్రశ్నలో ఉన్న పదాల నుంచే సమాధానం రాయ

డం నేర్పడం

• అవును/కాదు, ఎందుకు వంటి ప్రశ్నలపై ఫోకస్

• రోజూ ఒక అపరిచిత గద్యాభ్యాసం

ఫలితం: 5 + 5 + 8 = 18 మార్కులు

మిగిలిన విభాగాల్లో 10–12 మార్కులు ⇒ ఖచ్చితమైన ఉత్తీర్ణత

________________________________________

ఉత్తీర్ణులు → ఉన్నత శ్రేణి (45–55 మార్కులు)

 లక్ష్యం: అవగాహనలో 70–80% మార్కులు

• పరిచిత గద్యం/పద్యం పూర్తి మార్కుల సాధన

• అపరిచిత గద్యం నుంచి కీలక పదాలతో పూర్తి వాక్యాలు

• సమాధానాలను పాయింట్లలో రాయడం

• 5 మార్కుల ప్రశ్నలకు 5 పాయింట్లు

 ఫలితం: అవగాహన విభాగంలో 15–17 మార్కులు

మిగిలిన విభాగాల్లో స్థిరమైన స్కోర్

ఉన్నత శ్రేణి → అత్యున్నత శ్రేణి (65–70 మార్కులు)

🎯 లక్ష్యం: అవగాహన విభాగంలో 18–20 మార్కులు

  • o పరిచిత పద్యంలో: పద్య పూరణ మరియు భావం, ప్రతి పదార్థం. 
  • o అపరిచిత గద్యంలో: “ఎందుకు?”, “ఎలా?”, “ పేరుపెట్టండి.” ప్రశ్నలకు స్పష్టమైన కారణాలు
  • o సమాధాన ప్రెజెంటేషన్: శీర్షిక, అండర్‌లైన్, స్పష్టమైన భాష
  • ✔ ఫలితం: అవగాహన = స్కోరింగ్ ఏరియా

 

అత్యున్నత శ్రేణి → సర్వోన్నత దిశ (75–80)

లక్ష్యం: అవగాహనలో 20/20 + ఇతర విభాగాల్లో నాణ్యత

. గత 10 సంవత్సరాల అపరిచిత గద్యాలు

  • • టైం మేనేజ్‌మెంట్‌తో మాక్ టెస్టులు
  • • Peer teaching (ఇతరులకు వివరణ)

స్వీయ రచన విభాగం – పరీక్షా నిర్మాణం

(A) లఘు సమాధాన ప్రశ్నలు – 12 మార్కులు

  • • మొత్తం ప్రశ్నలు: 4
  • • ఒక్కో ప్రశ్నకు: 3 మార్కులు
  • • జవాబు: 5–6 వాక్యాలు
  • • ప్రశ్నల స్వరూపం:
  • o 1 ప్రశ్న: కవి / రచయిత పరిచయం
  • o 3 ప్రశ్నలు: పాఠ్యాంశ భావం / భావన ఆధారంగా

 

  • (B) వ్యాసరూప ప్రశ్నలు – 21 మార్కులు

1. విభాగాలు: పద్య భాగం గద్య భాగం ఉపవాచకం – రామాయణం

  •  మొదటి మూడు కాండల నుంచి ఒక ప్రశ్న
  •  చివరి మూడు కాండల నుంచి ఒక ప్రశ్న
  • • ప్రతి విభాగం నుంచి 2 ప్రశ్నలు
  • • ఒక్క ప్రశ్నకే జవాబు
  • • ఒక్క ప్రశ్నకు: 7 మార్కులు
  • • జవాబు: 10–12 వాక్యాలు
  • వెనుకబడినవారు → ఉత్తీర్ణులు

🎯 లక్ష్యం: కనీసం 12–15 మార్కులు (స్వీయ రచనలో)

🔹 అమలు వ్యూహాలు

• లఘు సమాధాన ప్రశ్నలపైనే ప్రధాన దృష్టి

భావ ప్రశ్నలకు “ఎవరు–ఏమి–ఎలా” పద్ధతి

• వ్యాసరూపంలో:

  • o ఒక్క విభాగం మాత్రమే (ఎక్కువగా గద్య భాగం) ఎంచుకొని సాధన
  • o ముందే తయారు చేసిన మోడల్ జవాబు
  • ✔ ఫలితం:
  • లఘు సమాధానాలు 8–9 మార్కులు
  • వ్యాసరూపం 4–6 మార్కులు
  • ➡ ఉత్తీర్ణతకు అవసరమైన బేస్ సిద్ధం

ఉత్తీర్ణులు → ఉన్నత శ్రేణి

  • 🎯 లక్ష్యం: 20–22 మార్కులు
  • 🔹 అమలు వ్యూహాలు
  • • లఘు సమాధానాలు:
  • o 4/4 ప్రశ్నలకు పూర్తి జవాబులు
  • o ప్రతి జవాబులో భావ స్పష్టత
  • • వ్యాసరూపం:
  • o పద్య లేదా గద్య భాగం నుంచి ఒక ప్రశ్న
  • o జవాబు నిర్మాణం:
  •  పరిచయం (2 వాక్యాలు)
  •  భావ వివరణ (6–7 వాక్యాలు)
  •  ముగింపు (1–2 వాక్యాలు)
  • ✔️ ఫలితం:
  • స్వీయ రచనలో స్థిరమైన మార్కులు

ఉన్నత శ్రేణి → అత్యున్నత శ్రేణి

🎯 లక్ష్యం: 26–28 మార్కులు

🔹 అమలు వ్యూహాలు

• లఘు సమాధానాల్లో:

o భావ లోతు

o భాషా శుద్ధి

• వ్యాసరూపం: పద్యభాగం, కోసం మొదటి 6 పాఠాలు + చివరి 5 పాఠాలు, గద్యభాగం : మొదటి 6 పాఠాలు + చివరి 5 పాఠాలు

  • o రామాయణ ఉపవాచకం పై ప్రత్యేక సాధన
  • o కాండ ఆధారంగా పాయింట్లుగా జవాబు
  • • భావ–సందేశం స్పష్టంగా రాయడం
  • ✔ ఫలితం: వ్యాసరూపంలో 6–7 మార్కులు సాధన

 

  • న్నత శ్రేణి → సర్వోన్నత దిశ

🎯 లక్ష్యం: 31–33 మార్కులు

🔹 అమలు వ్యూహాలు

o అన్ని విభాగాల్లో: వాక్యాల ప్రవాహం

o భావ విశ్లేషణ

o పద్య భాగంలో: కవి పరిచయం, శైలి. భావ దృష్టి. 

• రామాయణంలో: కాండల సందేశం

• ✔ ఫలితం: SSC టాపర్ స్థాయి స్వీయ రచన

_

 

నిరంతర అమలు విధానం (తప్పనిసరి)

• వారానికి:

  • o 2 లఘు సమాధానాలు
  • o 1 వ్యాసరూప జవాబు
  • • వ్యక్తిగత ఫీడ్‌బ్యాక్
  • • మోడల్ జవాబు కాపీ నిర్వహణ
  • వెనుకబడినవారు → ఉత్తీర్ణులు
  • 🎯 లక్ష్యం: కనీసం 3–4 మార్కులు
  • 🔹 అమలు వ్యూహాలు
  • • మోడల్ టెంప్లేట్లు ఇవ్వడం
  • (లేఖ / సంభాషణ / ప్రకటన మొదలైనవి)
  • • చిన్న వాక్యాలతో భావాన్ని చెప్పడం నేర్పించడం
  • • తప్పుల పట్ల భయం తొలగించడం
  • • ఒకే రకం ప్రశ్నపై పదేపదే సాధన
  • ✔ ఫలితం: భాష సరిగా లేకపోయినా భావం చెప్పగలగడం → మార్కులు ఖాయం

ఉత్తీర్ణులు → ఉన్నత శ్రేణి

🎯 లక్ష్యం: 4–5 మార్కులు

🔹 అమలు వ్యూహాలు

• ప్రారంభం–మధ్య–ముగింపు అనే నిర్మాణం

• భావానికి తగిన పదాలు ఉపయోగించడం

• ప్రశ్నకు సంబంధించిన అంశాలన్నీ జవాబులో ఉండేలా చూడడం

• సాధారణ భాషా శుద్ధి

ఫలితం:సృజనాత్మకతలో స్థిరమైన మార్కులు

ఉన్నత శ్రేణి → అత్యున్నత శ్రేణి

🎯 లక్ష్యం: 6 మార్కులు

🔹 అమలు వ్యూహాలు

• భావ విస్తరణ (ఎందుకు? ఎలా?)

• ఉదాహరణలు / సందర్భాలు జతచేయడం

• సరైన పద ప్రయోగం, ప్రవాహ భాష

• ప్రెజెంటేషన్ (పేరాలు, స్పష్టత)

ఫలితం:సృజనాత్మక రచనలో నాణ్యత

_అత్యున్నత శ్రేణి → సర్వోన్నత దిశ

🎯 లక్ష్యం: పూర్తి 7 మార్కులు

🔹 అమలు వ్యూహాలు

• ఆలోచనలో నూతనత (Original thinking)

• భావం + సందేశం స్పష్టంగా ప్రతిబింబించడం

• భాషా సౌందర్యం

• SSC మూల్యాంకన దృష్టితో Mock evaluation

ఫలితం:సృజనాత్మకతలో టాపర్ స్థాయి ప్రదర్శన

నిరంతర అమలు విధానం

• వారానికి కనీసం:

o 2 సృజనాత్మక ప్రశ్నల సాధన

వెనుకబడినవారు → ఉత్తీర్ణులు

🎯 లక్ష్యం: కనీస మార్కుల సాధన

🔹 అమలు వ్యూహాలు

• రోజూ 5 పదాలు:

o అర్థం

o వ్యతిరేక పదం

o సమానార్థకం….

• వ్యాకరణంలో:

  • o లింగం
  • o వచనం
  • o కాలం
  • • “ఎంపిక ఆధారిత” ప్రశ్నల సాధన
  • • పదేపదే రాయించడం

ఫలితం ;సాధారణ పదజాలం + ప్రాథమిక వ్యాకరణం → మార్కులు ఖాయం

ఉత్తీర్ణులు → ఉన్నత శ్రేణి

🎯 లక్ష్యం: పూర్తి మార్కుల దిశగా

🔹 అమలు వ్యూహాలు

  • • పదజాలం:
  • o సంధులు
  • o సమాసాలు (సాధారణ స్థాయి)
  • • వ్యాకరణం:
  • o విభక్తులు
  • o కర్త–కర్మ–క్రియ గుర్తింపు
  • • ప్రతి ప్రశ్నకు సరైన ఉదాహరణ
  • ఫలితం: వ్యాకరణాంశాల్లో స్థిరత్వం

________________________________________

ఉన్నత శ్రేణి → అత్యున్నత శ్రేణి

🎯 లక్ష్యం: తప్పులేని ప్రదర్శన

🔹 అమలు వ్యూహాలు

• పదజాలం:

  • o తత్సమ–తద్భవ
  • o దేశ్య–విదేశ్య పదాలు
  • • వ్యాకరణం:
  • o వాక్యశుద్ధి
  • o విగ్రహ వాక్యాలు

• కారణంతో సమాధానం చెప్పే అభ్యాసం

ఫలితం:

భాషా నైపుణ్యంలో నాణ్యత

అత్యున్నత శ్రేణి → సర్వోన్నత దిశ

🎯 లక్ష్యం: పూర్తి ఆధిపత్యం

🔹 అమలు వ్యూహాలు

• కఠిన స్థాయి ప్రశ్నల సాధన

• గత 10 సంవత్సరాల ప్రశ్నపత్రాలు

• సమయం పరిమితిలో వ్యాకరణ సాధన

• Peer correction (సహ విద్యార్థుల మూల్యాంకనం)

ఫలితం:SSC టాపర్ స్థాయి పదజాలం–వ్యాకరణం

_నిరంతర అమలు విధానం

• వారానికి:

o 3 పదజాలం టెస్టులు

o 2 వ్యాకరణ వ్యాయామాలు

• తప్పుల విశ్లేషణ నోట్

• వ్యక్తిగత ఫీడ్‌బ్యాక్

.

 

10.45 11.00 టీ విరామం

IV 11.00 12.00 మధ్యాహ్నం గుర్తించబడిన LIP సాధనాలలో ఏదైనా ఒకదాని ఆధారంగా ఒక నమూనా పాఠం యొక్క ప్రదర్శన మరియు చర్చ. గుర్తింపు పొందిన ఉపాధ్యాయులు


తెలుగు బోధన వ్యూహాలు 

ఉపాధ్యాయుల డైరీ

బోధన ప్రణాళికలు - సోపానాలు - అవగాహన


note: ఎల్ ఐ  పి లో వివిధ (దాదాపు ఎనిమిది) సాధనాలు ఉన్నాయి. వాటిలో ఏదైనా ఒకదానిని తీసుకొని నిర్వహించుకోవచ్చు 




మధ్యాహ్నం 12.00 1.00 6 నుండి 10 తరగతులకు రాబోయే నెల సిలబస్‌లో LO ల గుర్తింపు         
                                                            ఉపాధ్యాయులందరూ





మధ్యాహ్నం 1.00 1.45 లంచ్

1.45 మధ్యాహ్నం 2.45 గుర్తించబడిన LO ల ఆధారంగా నమూనా పాఠం యొక్క ప్రదర్శన మరియు చర్చ   

గుర్తింపు పొందిన ఉపాధ్యాయులు
మధ్యాహ్నం 2.45 3.00 టీ విరామం


VII మధ్యాహ్నం 3.00-4.00 బ్యాగులు లేని రోజు కార్యకలాపాల నిర్వహణపై చర్చ
                                                                కాంప్లెక్స్ RP /అన్ని ఉపాధ్యాయులు


నో బాగ్ డే (No Bag Day) – వివరణ

నో బాగ్ డే అనేది విద్యార్థులు పాఠశాలకు పుస్తకాలు, నోటుబుక్స్, బ్యాగులు తీసుకురాకుండా ఆనందాత్మక, అనుభవాత్మక, క్రియాశీల అభ్యాసం ద్వారా నేర్చుకునే ప్రత్యేక విద్యా దినం. ఈ రోజు పాఠ్యపుస్తకాలకే పరిమితం కాకుండా, జీవితానికి ఉపయోగపడే నైపుణ్యాలు, సృజనాత్మకత, ఆలోచన శక్తి అభివృద్ధి చేయడం ప్రధాన లక్ష్యం

నో బాగ్ డే లక్ష్యాలు
నో బాగ్ డే ప్రత్యేకతలు
నో బాగ్ డేలో జరిగే ముఖ్య కార్యకలాపాలు
విద్యార్థులకు కలిగే ప్రయోజనాలు

I. భాషా సామర్ధ్యాల అభివృద్ధికి భాషా క్రీడలు
1) పదాల వేట (Word Hunt)
కార్యం: పదాలతో వాక్యాలు/చిన్న కథ తయారు చేయడం.
అభ్యసన ఫలితం: పదసంపద, వాక్య నిర్మాణం, సందర్భానుసంధానం.
2) పద గొలుసు (Word Chain)
అభ్యసన ఫలితం: ధ్వని జ్ఞానం, అక్షర–పద అవగాహన.
3) ఒక్క పదం – కథ (One Word One Story)
అభ్యసన ఫలితం: సృజనాత్మకత, కథన సామర్ధ్యం.
II. మాట్లాడే సామర్ధ్యాల పెంపొందింపుకు
4) పాత్రాభినయం (Role Play)
అభ్యసన ఫలితం: సంభాషణ నైపుణ్యం, భావ వ్యక్తీకరణ, ధైర్యం.
5) భావాన్ని వ్యక్తీకరించు (Express the Emotion)
అభ్యసన ఫలితం: భావజ్ఞానం, సరైన పద ప్రయోగం.
III. వినడం–అర్థం చేసుకోవడం
6) కథ విని కొనసాగించు
అభ్యసన ఫలితం: శ్రద్ధగా వినడం, తార్కిక ఆలోచన.
7) శబ్దాన్ని గుర్తించు
అభ్యసన ఫలితం: శ్రవణ నైపుణ్యం, వాక్య నిర్మాణం.
IV. రాయడానికి దారితీసే మౌఖిక కార్యకలాపాలు
8) మౌఖిక వాక్య నిర్మాణం
అభ్యసన ఫలితం: వ్యాకరణ అవగాహన, రాతకు సిద్ధత.
9) చిత్రం చూసి చెప్పు
అభ్యసన ఫలితం: వర్ణనాత్మక భాష, ఊహాశక్తి.
V. వినూత్న – సమగ్ర కార్యక్రమాలు
10) భాషా మేళా (Language Mela)
అభ్యసన ఫలితం: ఆనందాత్మక అభ్యాసం, సమగ్ర భాషా అభివృద్ధి.
11) భాష–కళల సమ్మేళనం
అభ్యసన ఫలితం: బహుళ నైపుణ్యాల అభివృద్ధి.
VI. ప్రణాళిక సూచనలు (Implementation Tips)

  • విద్యార్థులపై ఉన్న పుస్తకాల భారం తగ్గించడం

  • అభ్యాసాన్ని ఆసక్తికరంగా, ఆనందాత్మకంగా మార్చడం

  • సృజనాత్మకత, సమస్య పరిష్కరణ నైపుణ్యాలను పెంపొందించడం

  • భాషా, సామాజిక, శారీరక, భావోద్వేగ సామర్ధ్యాల సమగ్ర అభివృద్ధి

  • ఉపాధ్యాయ–విద్యార్థి మధ్య సాన్నిహిత్యం పెంపొందించడం

  • పాఠ్యపుస్తకాలు లేకుండానే నేర్చుకోవడం

  • ఆటలు, చర్చలు, కథలు, పాత్రాభినయాలు, కళా కార్యక్రమాలు

  • సమూహ కార్యాచరణల ద్వారా సహకార భావన

  • పర్యావరణం, విలువలు, జీవన నైపుణ్యాలపై అవగాహన

  • భాషా ఆటలు, కథా రచన/కథ చెప్పడం

  • గుంపు చర్చలు, వాదనలు

  • పాటలు, నాటికలు, పాత్రాభినయం

  • చిత్రలేఖనం, చేతి పనులు

  • యోగా, వ్యాయామం, క్రీడలు

  • నైతిక విలువలపై చర్చ

  • అభ్యాసంపై భయం తగ్గుతుంది

  • ఆత్మవిశ్వాసం పెరుగుతుంది

  • వ్యక్తీకరణ సామర్ధ్యం మెరుగుపడుతుంది

  • స్నేహ భావన, సహకారం అలవడుతుంది

  • పాఠశాలపై ఆసక్తి పెరుగుతుంది

నో బాగ్ డే అనేది పుస్తకాలు లేకపోయినా విద్య కొనసాగుతుంది అన్న భావనను బలపరుస్తుంది. ఇది విద్యార్థులను ఆలోచించే వ్యక్తులుగా, సృజనాత్మక పౌరులుగా తీర్చిదిద్దే ఒక వినూత్న విద్యా కార్యక్రమం


బ్యాగులు లేని రోజు (No Bag Day) నిర్వహణలో భాషా సామర్ధ్యాల పెంపొందింపు ప్రధాన లక్ష్యంగా ఉంటే, పాఠ్యపుస్తకాలు లేకుండానే ఆనందాత్మక, క్రియాశీల, అనుభవాత్మక అభ్యాసం జరిగేలా కార్యక్రమాలు రూపకల్పన చేయాలి. భాషా క్రీడల ద్వారా వినడం–మాట్లాడడం–చదవడం–రాయడం (LSRW) నాలుగు నైపుణ్యాలు, అలాగే నిర్దిష్ట అభ్యసన ఫలితాలు (Learning Outcomes) సాధించేలా కింది సృజనాత్మక, వినూత్న కార్యక్రమాలు రూపొందించవచ్చు.

తరగతి/ఆవరణలో పద కార్డులు దాచడం; ఒక అంశం ఇవ్వడం.

 చివరి అక్షరంతో కొత్త పదం.

 ఒక్క పదం నుంచి గుంపుగా కథ నిర్మాణం.

పాఠశాల/సమాజ పరిస్థితులు; సంభాషణలు.

 భావ కార్డులు; మాటల ద్వారా వ్యక్తీకరణ.

 కథ సగం; ముగింపు విద్యార్థులే.

 పరిసర శబ్దాలు; వాటితో వాక్యాలు.

 పదాల నుంచి వాక్యాలు (మాటలుగా).

 చిత్రం ఆధారంగా వివరణ/కథ.


 

  • సామెతలు–నానుడులు పూర్తి చేయడం

  • పొడుపు కథలు

  • పదాల ఆటలు

  • క్విజ్, మినీ డిబేట్

 పాట–చిత్రం–కథ అనుసంధానం.

  • తరగతి వారీ విభజన (6–10): సామర్ధ్య స్థాయిలకు అనుగుణంగా ఆటలు

  • సమూహాలు: మిశ్రమ సామర్ధ్య గుంపులు

  • CCE అనుసంధానం: అభ్యసన ఫలితాలకు మ్యాపింగ్




VIII సాయంత్రం 4.00-4.10 ఉత్తమ అభ్యాసం చేసిన ఉపాధ్యాయులకు సన్మానం

ఈ complex సమావేశంలో జరిగిన చర్చల ఆధారంగా తరగతి గదిలో అమలు చేయవలసిన అంశాలు

స్కూల్ కాంప్లెక్స్ హెడ్మాస్టర్

సాయంత్రం 4.10 4.15 తెలంగాణ స్కూల్ ఎడ్యుకేషన్ మొబైల్ యాప్ ద్వారా అభిప్రాయం మరియు చెక్-అవుట్

                                                    సంబంధిత ఉపాధ్యాయుల ద్వారా